Bebeklerde Metabolik Programlama


Hamileliğin başlangıcından itibaren bebeğimize iyi bakmak için yoğun çabalar sarf ediyoruz. Peki hamile kalmadan önceki yaşantımızın da bebeğimizin sağlığı üzerine etkileri olduğunu biliyor muyuz?

Gebelik öncesi anne adayının kilosu, insülin direnci yada şeker hastalığı varlığı bebeğin ileriki yaşantısında obezite, şeker hastalığı gibi durumlarla karşılaşma ihtimalini belirliyor. Ayrıca obez bireylerin olduğu ailelerde obezite %60-70 oranında kalıtsal olarak görülebiliyor (1).

Ayrıca anne adaylarının doğum öncesi ve doğumdaki kilosu, hamilelikte alınan kilo miktarı, doğum sayısı, anne adayında insülin direnci, bebeğin doğum ağırlığı ve doğum sonrası bebek gelişimi bunların hepsi çocuğumuzun ilerideki obezite riskini belirliyor (2). Bütün bu etkenler göz önünde bulundurularak, bebeğin annesinin hamilelik öncesi sağlık durumu, hamilelik ve doğum sürecinin bebeğin ileriki yaşantısındaki metabolik sonuçlara yol açacağı ortaya koyuldu ve buna ‘Metabolik Programlama’ denildi (3).

Bütün bu çalışmalar bebeğimizin ileriki yaşantısındaki sağlık sorunlarını en aza indirme yolunun kendimize iyi bakmaktan geçtiğini ortaya koydu. Yani anne adayları hamilelik öncesi ne kadar dengeli beslenir ve hareketli olurlarsa o kadar zinde ve ince olacaklardır. Bu da kendilerini ideal kilolarında tutacaktır. Unutulmamlıdır ki ideal kilo vücudun en verimli olarak çalıştığı kilodur. Kendi sağlığımızı göz önünde bulundurarak yaşam kalitemizi yükseltmek gebeliğe hazırlanırken önem arz etmektedir. Bunu daha etkin bir şekilde yapmak için tüm anne adaylarına gebelik öncesi dahiliye ve kadın doğum doktorlarına danışmalarını, obez olan anne adaylarımıza ise bu doktorlara ek olarak obezite cerrahlarına danışmalarını tavsiye ederim.

Obezitedeki fazla yağ dokusu bir hormonal doku gibi davranarak anne adayının hormonal düzenini olumsuz etkileyerek bebeğin gelişimini olumsuz etkilediği gibi, anne adayının doğurganlığını da azaltmaktadır. İdeal kilolarında olanlar hormonal olarak daha dengeli durumdadır. Bu yüzden gebelik planlayanlara tavsiyem haftalık olarak tartılarak kilolarını takip etmeleri ve aşırı kilolarda iseler doktorları ile iletişime geçmeleridir.

Gebelikte Kilo Kontrolü

Aşırı kilolar gebelikte görülebilecek yüksek tansiyon ve karaciğer yetmezliği gibi bulguları olan preeklampsi ve eklampsi gibi gebelik hastalıkları riskini de artırmakta.

İdeal kilodayken gebelik ve doğum sürecinin daha sağlıklı olacağını belirttik. Gebelik öncesi ve doğuma kadar olan dönemde bebeğimizin sağlığını korumak için dengeli beslenmemiz gerektiğinin altını da çizdik.

Şimdi biraz da yeni doğan bebeğimizi metabolik hastalıklar ve obeziteden nasıl koruyacağımıza değinmek istiyorum. İlk 6 ay mümkün olduğunca sadece anne sütü alan ve 2 yaşına kadar ek gıdalar ve anne sütü ile beslenen bebeklerde obezite riski daha azdır.

Ek gıdalara başlayan bebeklerin daha az yağlı yiyecekler ve daha çok sebze tüketen çocukların obezite riski daha azdır. Obez çocukların daha hızlı yedikleri, daha büyük lokmalar ısırdığı, her lokmayı daha az çiğnediği ve yemeğin sonuna doğru yeme hızının azalmadığı gözlenmiştir.

Çalışmalar, çocukların ebeveynlerinden gördükleri yeme alışkanlıklarını sürdürdüklerini ortaya koymuşlardır. Çocuklarda meyve ve sebze tüketimini artırmanın en etkili yolunun evde ebeveynlerin kendilerinin meyve ve sebze yemeleri olduğu gözlenmiştir. Çocuklarımıza verdiğimiz yüksek kalorili ve damak tadı zengin olan gıdalar yerine benzer damak tadında olan ve kalorisi daha az olan gıdaları tercih ederek olumlu bir değişime başlayabiliriz.

Çocuklarda gıda yoluyla ödüllendirmelerden kaçınmak gerekir. ‘ Odanı toplarsan, dondurma yiyebilirsin.’ Bu örnekte olduğu gibi kurulan cümleler çocuklarda yemek ile ödül arasında bir psikolojik bağ kurmakta ve kişinin ilerleyen yaşantısında yeme bozukluklarına zemin hazırlamaktadır. Obezitenin gittikçe yaygınlaşması ile birlikte tüp mide/mide küçültme ameliyatları gibi obezite ameliyatları daha genç yaş gruplarında uygulanmaya başlamıştır. Obezite cerrahisi yaşı ergenlik çağına kadar gerilemiş bulunmaktadır.

Burada hepimizin kendimize sorması gereken sorular vardır. Şekerleme ve cips alıp eve getirmekten kaçınıyor muyuz? Çocuklarımızı sağlıksız gıdalar satan kafe ve restoranlara götürmekten kaçınıyor muyuz? Çocuklarımız etraftayken sağlıksız gıdalar tüketmekten kaçınıyor muyuz?

Erken müdahale, obezite ile mücadelede de yüz güldürücü sonuçlar vermektedir. Önerimiz sağlıklı beslenme ve spor alışkanlığının erken yaşlarda çocuklara kazandırılmasıdır. Bu mücadeleye önce kendimizden ve evimizin mutfağından başlayalım. Böylece kendi sağlık durumumuzu ve hayat kalitemizi iyileştirirken, bebeğimize de ileriki yaşantısında daha sağlıklı bir yaşam için sağlam bir temel atmış olabiliriz.

Zinde, ince ve sağlıcakla kalın.

Kaynakça

1.Segal NL, Allison DB. Twins and virtual twins: Bases of relative body weight revisited. Int J Obes 2002; 26:437-41.

2.Catalano PM, Ehrenberg HM. The short and long term implications of maternal obesity on the mother and her offspring. BJOG 2006: 113; 1126-33.

3.Simmons R. Developemental origins of Adult metabolic disease: concepts and contraversies. Trends Endocrinol Metab 2005; 16:390-4.

#hamile #anne #obezite #obez #anneadayı #metabolikprogramlama #idealkilo #eklampsi #doğum #mideküçültme #tüpmide

Featured Posts
Posts Are Coming Soon
Stay tuned...
Recent Posts
Archive
Search By Tags
No tags yet.
Follow Us
  • Facebook Basic Square
  • Twitter Basic Square
  • Google+ Basic Square

+90530 780 1565

+90212 296 32 68 

  • YouTube Sosyal Simge
  • Instagram Social Icon
  • Facebook Basic Square

Harbiye mahallesi, Mim Kemal Öke Caddesi, No:11/ 2 Nişantaşı

Şişli/ İSTANBUL

34367

© 2017 Tüm içerik ve hakları Dr.Kaplan Baha Temizgönül' e aittir.